Współczesna nauka o żywieniu znajduje się w punkcie zwrotnym, w którym tradycyjne podejście oparte na uśrednionych normach spożycia dla populacji ustępuje miejsca paradygmatowi precyzyjnemu, uwzględniającemu unikalność biologiczną jednostki. Przejście to nie jest jedynie wynikiem postępu w sekwencjonowaniu genomu, ale stanowi konieczną odpowiedź na narastający kryzys zdrowia publicznego, manifestujący się epidemią [...]

Współczesny świat przechodzi kryzys aksjologiczny (kryzys wartości), który przekłada się na konkretne konflikty i cierpienie. Aktualnie jest kilka dominujących i zwalczających się systemów wartości, które napędzają destrukcję ludzkości. 1. Neoliberalny indywidualizm i kult rynku To jeden z najsilniejszych nurtów ostatnich dekad, szczególnie na Zachodzie, ale rozpowszechniony globalnie. Główne założenia neoliberalnego [...]

Współczesna nauka o zdrowiu publicznym definiuje otyłość jako przewlekłą, nawracającą chorobę charakteryzującą się nadmierną akumulacją tkanki tłuszczowej, która prowadzi do upośledzenia funkcji organizmu oraz znaczącego skrócenia przewidywanej długości życia. Zjawisko to przestało być postrzegane jedynie jako konsekwencja indywidualnych wyborów żywieniowych, ewoluując w stronę złożonego problemu systemowego, [...]

STRESZCZENIE Pomiędzy subkliniczną niedoczynnością tarczycy (SCH) a rozwojem zespołu rozrostu bakteryjnego jelita cienkiego (SIBO) i przerostu metanogenów (IMO) jest ścisły związek przyczynowo-skutkowy. Subkliniczna niedoczynność tarczycy, charakteryzująca się podwyższonym TSH przy prawidłowych wolnych hormonach (FT4/FT3), prowadzi do globalnego spowolnienia procesów metabolicznych, co w układzie pokarmowym [...]

Nowy paradygmat w immunologii żywieniowej Współczesna medycyna stoi w obliczu rosnącej fali przewlekłych chorób zapalnych i autoimmunologicznych, których etiologia coraz częściej łączona jest z dysfunkcją bariery jelitowej oraz zaburzeniami równowagi mikrobiotycznej. W centrum tego złożonego ekosystemu znajdują się wrodzone komórki limfoidalne grupy 3 (Innate Lymphoid Cells Group 3, ILC3), populacja limfocytów [...]

I. Różnorodność lipidów jako imperatyw strukturalny i funkcjonalny A. Definicja kwasów tłuszczowych (KT) i ich biologiczna heterogeniczność Kwasy tłuszczowe (KT) stanowią fundamentalną klasę związków chemicznych, estrów glicerolu, pełniących różnorodną rolę fizjologiczną w ustroju. Kwasy tłuszczowe nie są tylko najbardziej wydajnym źródłem energii, ale także są integralnymi składnikami wszystkich błon komórkowych [...]

Ewolucja spożycia tłuszczów roślinnych Oleje roślinne, będące nieodłącznym elementem współczesnej diety, stanowią składnik żywieniowy mający dwa oblicza. Z jednej strony są one niezbędnym źródłem energii, nośnikami witamin rozpuszczalnych w tłuszczach (A, D, E, K) oraz kluczowych niezbędnych kwasów tłuszczowych (NKT), zarówno omega-3 (n-3), jak i omega-6 (n-6) – które są fundamentalne dla prawidłowej syntezy [...]

Intoksykacja ołowiem, kadmem, rtęcią i arsenem jest wynikiem długotrwałej, kumulującej się ekspozycji na metal toksyczny. Nie jest to efekt jednorazowego incydentu. 1. Ołów (Pb) Źródła narażenia można podzielić na historyczne (wciąż stanowiące zagrożenie) i współczesne. Historyczne (wciąż obecne w otoczeniu): - Farba ołowiowa to największe źródło narażenia dla dzieci w starych budynkach (zakazana w wielu krajach, [...]

Rtęć i jej formy Rtęć (Hg) jest pierwiastkiem chemicznym o wyjątkowo wysokiej toksyczności, stanowiącym poważne zagrożenie dla zdrowia ludzi i środowiska. Jej szkodliwe działanie zależy w decydującym stopniu od formy, w jakiej występuje. Pierwiastek ten może przybierać postać metaliczną (elementarną), związków nieorganicznych oraz organicznych. Każda z tych form charakteryzuje się odmienną drogą wnikania do [...]

Tabela 1Tabela 2Tabela 3 1. Paradoks tlenu i zagrożenie wolnymi rodnikami Tlen, pierwiastek niezbędny do podtrzymania życia i kluczowy dla procesów metabolicznych, stanowi jednocześnie źródło wewnętrznego zagrożenia dla organizmu. W trakcie oddychania komórkowego, procesu, w którym energia zawarta w pożywieniu jest przekształcana w użyteczny adenozynotrifosforan (ATP), nieuchronnie powstają reaktywne form [...]